Provincie scherpt aanpak invasieve exoten aan, ook Zeewolde aan zet

Inwoners worden gevraagd verdachte planten en dieren te melden. In Zeewolde zijn de afgelopen jaren al verschillende maatregelen genomen tegen onder meer de reuzenberenklauw en Japanse duizendknoop.

De provincie Flevoland gaat invasieve planten en dieren de komende jaren gerichter aanpakken. In een nieuw uitvoeringsprogramma voor 2026 tot en met 2029 staat hoe de provincie wil samenwerken met gemeenten, natuurbeheerders, het waterschap en inwoners. Daarbij ligt de nadruk op het voorkomen van verdere verspreiding en het snel bestrijden van nieuwe soorten.

Ook in Zeewolde komen invasieve exoten voor. Bekende voorbeelden zijn de reuzenberenklauw en de Japanse duizendknoop. De provincie noemt daarnaast de halsbandparkiet als soort die zich onder meer in Zeewolde heeft gevestigd. Het mediterraan draaigatje, een mierensoort die veel overlast kan veroorzaken, is volgens het provinciale programma in Zeewolde succesvol bestreden.

Inwoners kunnen helpen door waarnemingen door te geven via Waarneming.nl en bij de eigenaar van het terrein. De provincie verzamelt de meldingen op een kaart en deelt deze jaarlijks met gemeenten, het waterschap en terreinbeheerders. Daarna wordt bekeken of bestrijding nodig en mogelijk is.

De aanpak van invasieve planten is in Zeewolde niet nieuw. In het Groenbeleidsplan voor het buitengebied uit 2018 staat dat sterk woekerende soorten zoals de reuzenberenklauw en Japanse duizendknoop actief worden bestreden. De gemeente zag deze planten als een risico voor de natuur, de veiligheid en de stevigheid van bermen.

In 2018 begon langs de Groenewoudseweg een proef met de bestrijding van Japanse duizendknoop. Ongeveer 250 vierkante meter berm werd gemaaid en daarna afgedekt met speciaal wortelwerend doek. Daarover kwam een laag schone grond. Door de plant af te sluiten van licht moest het wortelstelsel langzaam uitgeput raken.

Aan het einde van dat jaar groeide er weer gras op de behandelde plek. Volgens de uitvoerder had de gemeente daardoor weinig onderhoud meer aan het terrein. De ondergrond werd nog wel gevolgd, omdat de wortels van de Japanse duizendknoop meerdere jaren actief kunnen blijven. Ook op andere plekken in Zeewolde is destijds gewerkt met afdekken, uittrekken en branden.

Vrijwilligers en schapen tegen reuzenberenklauw

Voor de bestrijding van de reuzenberenklauw werkten de gemeente, Staatsbosbeheer en vrijwilligers samen. Langs de Spiekweg werd een bufferzone van honderd meter ingericht. Vrijwilligers verwijderden vooral losse planten voordat deze konden uitgroeien tot grotere groepen en nieuw zaad konden verspreiden.

In het Horsterwold werden daarnaast schapen ingezet. De dieren begraasden ongeveer anderhalve hectare waar veel reuzenberenklauw stond. Staatsbosbeheer beëindigde deze proef in 2024 na ongeveer vijf jaar. De plant was op die plek volgens de natuurbeheerder aanzienlijk teruggedrongen. Op het terrein wordt nieuw bos aangeplant. Door de extra schaduw krijgt de reuzenberenklauw daar minder ruimte om terug te keren.

Melden en niet zelf maaien

De provincie wil dat gemeenten en terreinbeheerders hun aanpak beter op elkaar afstemmen. Vooral bij reuzenberenklauw, Aziatische duizendknopen, de geelpoothoornaar en bepaalde waterplanten is volgens Flevoland een gezamenlijke aanpak nodig. Grondeigenaren blijven in beginsel zelf verantwoordelijk voor bestrijding op hun terrein. De gemeente is onder meer verantwoordelijk voor gemeentelijke bermen en delen van de openbare ruimte.

Bij een vermoedelijke Japanse duizendknoop is het belangrijk de plant niet zomaar te maaien of uit te graven. Kleine delen van stengels of wortels kunnen zich verspreiden en opnieuw uitgroeien. Ook Dronten heeft inwoners daarom gevraagd vindplaatsen te melden.

In Zeewolde kan een waarneming worden ingevoerd via Waarneming.nl. Staat de plant op gemeentelijke grond, dan kan ook een melding worden gedaan via de BuitenBeter-app. Wie een reuzenberenklauw ziet, moet de plant niet aanraken. Het sap kan in combinatie met zonlicht ernstige brandwonden veroorzaken bij mensen en honden