De megakazerne aan de Spiekweg komt er, inclusief helikopterlandingsplaats

Omdat veel ondersteunende defensie-eenheden nu verspreid over Nederland zitten en bestaande locaties deels verouderd zijn, wil Defensie een nieuwe centrale kazerne bouwen. Het kabinet heeft de locatie Zeewolde-Spiekweg aangewezen als definitieve locatie. De kazerne komt in een gebied van 653 hectare, tussen de Erkemederweg, vakantiepark Erkemederstrand, de Nijkerkerweg en de Spiekweg. De bouw staat naar verwachting gepland tussen 2029 en 2035.

Volgens Defensie is concentratie van ondersteunende eenheden nodig om beter te kunnen samenwerken, sneller inzetbaar te zijn en opleiding, oefening en dagelijks werk meer op één plek te organiseren. De nieuwe kazerne moet uiteindelijk ruimte bieden aan ongeveer 6.000 medewerkers en 1.000 leerlingen.

Impact op mens en natuur

De komst van de kazerne heeft grote gevolgen voor het gebied. In het projectgebied liggen negen woningen of bedrijven met een agrarische functie. Zij gebruiken samen 387 hectare agrarische grond. Defensie noemt de impact voor bewoners en betrokkenen zeer groot.

Ook voor natuur, landschap en verkeer zijn er aandachtspunten. De locatie ligt in een netwerk van natuurgebieden. Volgens de Notitie Reikwijdte en Detailniveau kan mogelijk 245 hectare natuur verdwijnen als deze niet goed wordt ingepast in het ontwerp van de kazerne. Tegelijkertijd stelt Defensie dat binnen de projectlocatie ruimte kan zijn om natuurwaarden zoveel mogelijk te behouden of te compenseren.

Daarnaast wordt gekeken naar de gevolgen voor verkeer en bereikbaarheid. Uit eerste mobiliteitsonderzoeken blijkt volgens Defensie dat de kazerne op zichzelf een relatief beperkt effect heeft op de doorstroming. Wel staat de bereikbaarheid in de regio nu al onder druk door bestaande verkeersdruk en autonome groei, onder meer door woningbouw en bedrijvigheid. Daarbij wordt ook gekeken naar verkeer van en naar Nijkerk.

Participatie en inspraak

Voor de bouw van de nieuwe kazerne volgt Defensie een projectprocedure. Dat is een officiële procedure uit de Omgevingswet. Deze procedure is nodig om de huidige functies in het gebied, zoals agrarisch gebruik en bos, te wijzigen naar militair terrein.

Op 9 juni is de kennisgeving voor het project gepubliceerd. Daarbij horen ook een participatieplan en een Notitie Reikwijdte en Detailniveau. In de fase die nu begint, onderzoekt Defensie onder meer de gevolgen voor natuur, verkeer, geluid, water, landschap en leefomgeving. Ook wordt gewerkt aan het ontwerp van de kazerne.

Defensie zegt dat inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen kunnen meedenken over de verdere uitwerking van het project. De locatiekeuze zelf staat niet meer ter discussie. De participatie gaat vooral over de inrichting van het gebied, de landschappelijke inpassing, verkeersontsluiting, natuur, water, bodem, hinder, medegebruik en mogelijk recreatief gebruik van het oefenterrein.

Belanghebbenden en andere inwoners kunnen van 10 juni tot en met 21 juli een zienswijze indienen op de kennisgeving, het participatieplan en de Notitie Reikwijdte en Detailniveau. Op dinsdag 23 juni houdt Defensie een informatiebijeenkomst in The Lux van 17.00 tot 21.00 uur. Opgave hiervoor is verplicht, meer informatie op de website van Defensie.

Volgens de huidige planning volgt medio 2027 het ontwerp-projectbesluit. Daarop kan opnieuw worden gereageerd. Eind 2027 of begin 2028 wil Defensie het definitieve projectbesluit vaststellen. Daarna kan beroep worden ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

Wie en wat komt er naar de Spiekweg?

Op de nieuwe kazerne komen ondersteunende eenheden van de Koninklijke Landmacht en het Defensie Ondersteuningscommando. Het gaat onder meer om eenheden voor medische ondersteuning, logistiek, communicatie, voorraadbeheer, voertuigreparatie en coördinatie van operaties.

In de stukken worden onder meer het 400 Geneeskundig Bataljon en de 4e Manschappenschool uit Ermelo genoemd, het Joint Intelligence Surveillance Acquisition Reconnaissance Commando uit ’t Harde en verschillende eenheden uit onder meer Stroe, Apeldoorn, Amersfoort en Soesterberg.

De nieuwe kazerne krijgt onder meer legeringsgebouwen, kantoren, opleidings- en trainingsfaciliteiten, werkplaatsen, magazijnen, stallingen voor voertuigen en materieel, sportvelden, een gezondheidscentrum, een schietbaan, een oefenterrein en een plek waar helikopters in beperkte mate kunnen landen.