Wethouder Dennis Grimbergen en Annemieke Messelink stappen op

De gemeenteraad heeft dinsdag stevig op de noodrem getrapt in de bestuurlijke crisis die is ontstaan in Lelystad. Het college is teruggefloten in de bestuurlijke opdracht die men had uitgevaardigd voor een onderzoek naar het ambtelijk apparaat. In plaats daarvan zal de hoogste baas van de ambtenaren, de gemeentesecretaris, het heft in handen krijgen om de vertrouwensbreuk tussen wethouders en ambtenaren te herstellen. Dat signaal leidde ertoe dat de wethouders Dennis Grimbergen en Annemieke Messelink opstapten, omdat er niet het vertrouwen is dat zij de crisis die nu is ontstaan, kunnen oplossen.

“We zullen onze functie neerleggen. We voelen onvoldoende vertrouwen van de gemeenteraad. We wensen ook niet te functioneren in een systeem dat niet deugt,” zei een zichtbaar geëmotioneerde Dennis Grimbergen even na het middernachtelijk uur tegen de gemeenteraad.

De bestuurscrisis begon toen Omroep Flevoland vorige week vertrouwelijke informatie had gekregen over een onderzoek dat het college van burgemeester en wethouders willen laten uitvoeren naar het ambtelijk apparaat. De bewoording in die opdracht is niet mis. “Het gemeentebestuur verwijt ambtenaren ‘structureel ondermijnend gedrag en weerstand’ en ‘de afwezigheid van structurele processen en discipline’, citeerde Omroep Flevoland. Ambtenaren zouden hebben geweigerd om opdrachten uit te voeren of die hebben genegeerd.

Dat nieuws deed een bom ontploffen in het Stadhuis van Lelystad. De ambtenaren verweerden zich in een aan Omroep Flevoland gestuurde reactie, waarin men stelde zich niet te herkennen de kritiek. Daarin wordt drie wethouders, Dennis Grimbergen, Annemieke Messelink en Piet van Dijk, verweten zich schuldig te maken aan grensoverschrijdend gedrag. Ambtenaren en leidinggevenden zouden worden geïntimideerd, en zich daardoor soms niet meer veilig voelen.

De problemen die spelen tussen het bestuur van de stad en het ambtelijk apparaat zijn niet nieuw. Al in 2019 waren er signalen van een slecht functionerend ambtelijk apparaat en in een rapport van de Rekenkamer uit 2020 over besluitvorming in de Jeugdzorg werd gesproken van verstoord vertrouwen tussen het ambtelijk apparaat, het college en de gemeenteraad.

Dat probleem is nu weer geëscaleerd. Volgens wethouder Dennis Grimbergen komt dat omdat vertrouwelijke informatie naar buiten is gelekt. Maar de gemeenteraad stelt dat daardoor nu weliswaar een crisis is ontstaan, maar dat de oorzaak daarvan ergens anders ligt.