Inspectie: leiding jeugdgevangenis faalt in zorg voor leef- en werkomstandigheden

Zowel de leef- als de behandel- en werkomstandigheden en de veiligheid in de jeugdgevangenis in Lelystad, officieel de Justitiële Jeugdinrichting Lelystad (JJI Lelystad), staan al jarenlang ernstig onder druk. Dat zeggen de Inspectie Justitie en Veiligheid en de Inspectie van het Onderwijs. Het onderwijs is wel in orde. Tweede conclusie: beheerder Pluryn en de directie hebben onvoldoende gedaan om de personele problemen op te lossen. Ze hebben wel een verbeterplan opgesteld, maar het is de vraag of ze dat goed kunnen uitvoeren, aldus de inspecties, die verscherpte controle hebben aangekondigd.

Zij zien al sinds 2021 dat alle JJI’s voortdurend kampen met personeelstekorten en onvoldoende geschikte plaatsen. Dit voorjaar onderzochten zij echter specifiek Lelystad vanwege 'aanhoudende zorgelijke signalen'.

In een JJI verblijven jongeren die verdacht worden van of veroordeeld zijn voor een delict. De nadruk ligt niet op straf, maar op opvoeding, behandeling van gedragsproblemen en onderwijs. Dat stelt onder meer extra eisen aan de dagprogramma's en ook die worden niet gehaald.

Medewerkers werken hard

Medewerkers in Lelystad werken hard om te zorgen dat jongeren zo min mogelijk last hebben van het personeelstekort, met zo'n 35 vacatures, rapporteren de inspecteurs. Toch worden de dagprogramma’s al anderhalf jaar ingekort, waardoor die voor sommige groepen nu onder een al eerder verlaagde norm van 62 uur per week zakken. Op de dag zelf wordt een programma vaak verder ingekort. Jongeren verblijven hierdoor te veel op hun kamer. Begeleiders moeten vaak van afdeling wisselen waardoor ze regelmatig onvoorbereid zijn.

Dat bedreigt het niveau van de behandeling, het leefklimaat en de veiligheid van zowel jongeren als personeel, zeggen de inspecteurs.

Daarbij is de leiding gebrekkig, zowel voor het beleid als voor de dagelijkse aansturing van medewerkers.

Daar komt nog bij dat Pluryn verantwoordelijk is voor een op te zetten JJI in Harreveld en Lelystad daarvoor kennis moet leveren, wat de organisatie daar verder belast.